Öncelikle ifade etmek isteriz ki Türkiye Kamu-Sen'in kamu istihdamına ilişkin temel talebi, sözleşmeli istihdamın yaygınlaştırılması ya da sözleşmeli personelin çalışma şartlarının yeniden düzenlenmesi değil, kamuda kadrolu ve güvenceli istihdamın esas alınmasıdır.
Anayasamızın 128. maddesi, devletin, kamu iktisadi teşebbüslerinin ve diğer kamu tüzel kişilerinin genel idare esaslarına göre yürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlerin memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görüleceğini hükme bağlamaktadır.
Türkiye Kamu-Sen olarak bu anayasal ilkenin kamu personel sistemimizin temelini oluşturması gerektiğine inanıyoruz. Kamu hizmetlerinin sürekliliği, tarafsızlığı ve etkinliği bakımından asli ve sürekli görevlerin kadrolu memurlar eliyle yürütülmesini savunuyoruz.
Bu nedenle kamuda farklı statülerde istihdam edilen çalışanlar arasındaki ayrımların ortadan kaldırılmasını, sözleşmeli personelin kadroya geçirilmesini ve kamu istihdamında kadrolu memurluğun temel istihdam biçimi hâline getirilmesini istiyoruz.
Yeni düzenlemede özellikle disiplin cezaları ve eğitim süreçlerine ilişkin hükümler, çalışanların iş güvencesi bakımından ciddi sakıncalar barındırmaktadır.
Düzenlemeye göre sözleşmeli personele, devlet memurlarına uygulanan disiplin hükümleri kıyasen uygulanacaktır. Ancak kademe ilerlemesinin durdurulması ve daha ağır disiplin cezalarını gerektiren fiillerde, sözleşmeli personelin görevine son verilebilecektir.
Burada açık bir yaptırım uyumsuzluğu ortaya çıkmaktadır.
Aynı fiili işleyen kadrolu bir memura kademe ilerlemesinin durdurulması cezası uygulanırken, sözleşmeli personelin işini kaybetmesi söz konusu olabilecektir. Başka bir ifadeyle aynı disiplin fiili, bir çalışan için kariyerine ilişkin bir yaptırım doğururken diğer çalışan için kamu görevinden çıkarılma sonucunu ortaya çıkarabilecektir.
Disiplin hükümlerinin uygulanmasında memurlarla sözleşmeli personel arasında benzerlik kurulurken, yaptırımların sonuçlarında bu derece ağır bir farklılık oluşturulmasını kabul etmemiz mümkün değildir.
Disiplin hukukunun temelinde adalet, eşitlik ve ölçülülük ilkeleri bulunmalıdır. Çalışanların statülerinin farklı olması, aynı fiil nedeniyle birbirinden bu derece farklı sonuçlarla karşılaşmalarını haklı kılmamalıdır.
Bu nedenle sözleşmeli personelin disiplin hükümlerinin yeniden değerlendirilmesini, yaptırımlarda ölçülülüğün sağlanmasını ve kademe ilerlemesinin durdurulmasını gerektiren fiillerin doğrudan işten çıkarma sonucunu doğurmasının önlenmesini talep ediyoruz.
Bir diğer önemli husus ise eğitim süreçlerine ilişkin düzenlemedir.
Yeni hükümlerle sözleşmeli personelin temel eğitim, hazırlayıcı eğitim ve staj süreçlerine tabi tutulması, bu aşamalardan herhangi birinde başarısız olanların sözleşmelerinin sona erdirilmesi öngörülmektedir.
Kamu çalışanlarının mesleki bilgi ve becerilerinin geliştirilmesini, hizmet içi eğitimlerle desteklenmesini ve kamu hizmetlerinin niteliğinin yükseltilmesini elbette önemsiyoruz.
Ancak eğitimin amacı çalışanı işinden etmek değil, çalışanı yetiştirmek ve kamu hizmetine daha nitelikli hâle getirmek olmalıdır.
Özellikle kamu görevine alınmış bir personelin eğitim veya staj sürecindeki başarısızlığı nedeniyle doğrudan işini kaybetmesi, iş güvencesi bakımından son derece ağır bir sonuçtur.
Bu tür durumlarda öncelikle eksikliklerin giderilmesi, ilave eğitim verilmesi, başarısız olunan aşamaların tekrarlanması ve personele kendisini geliştirme imkânı tanınması esas alınmalıdır.
Eğitimde başarısızlık gerekçesiyle sözleşmenin sona erdirilmesi yerine, çalışanı kazanmayı ve yetiştirmeyi hedefleyen bir sistem oluşturulmalıdır.
Diğer taraftan hastalık ve refakat izinlerinin 657 sayılı Kanun hükümleriyle uyumlaştırılması önemli olmakla birlikte, azami hastalık izni sonunda göreve başlanmamasının sözleşmenin sona ermesi sonucunu doğurabilecek şekilde düzenlenmesi de dikkatle değerlendirilmelidir. Sağlık sorunları yaşayan çalışanların iş güvencesini koruyacak güvenceler açık ve yeterli olmalıdır.
Türkiye Kamu-Sen olarak yıllardır ifade ettiğimiz üzere, kamu personel rejiminde yaşanan sorunların kalıcı çözümü, sözleşmeli istihdam modeline yeni hükümler eklemekten değil, bütüncül bir kamu personel reformundan geçmektedir.
Aynı kurumda, aynı işi yapan, aynı sorumluluğu üstlenen kamu çalışanlarının farklı istihdam statüleri nedeniyle farklı haklara ve farklı iş güvencesine sahip olmaları çalışma barışını zedelemektedir.
Bizim istediğimiz; kamu çalışanlarının geleceğe güvenle bakabildiği, iş güvencesinin esas alındığı, liyakatin ve kariyer ilkelerinin korunduğu, eşit işe eşit hak anlayışının hâkim olduğu bir kamu personel sistemidir.
Bu doğrultuda;
- Kamuda kadrolu ve güvenceli istihdam temel ilke hâline getirilmeli, sözleşmeli personelin kadroya geçirilmesi sağlanmalıdır.
- Disiplin cezalarında statü farklılığından kaynaklanan ölçüsüz yaptırımlar ortadan kaldırılmalıdır.
- Eğitim ve stajda başarısızlık, doğrudan sözleşmenin feshi sonucunu doğurmamalı; personele yeniden eğitim ve değerlendirme imkânı tanınmalıdır.
- Hastalık ve mazeret hâllerinde çalışanların iş güvencesini koruyan düzenlemeler yapılmalıdır.
- Kamu personel rejimi, Anayasa'nın 128. maddesi çerçevesinde, asli ve sürekli kamu hizmetlerinin kadrolu memurlar eliyle yürütülmesini esas alan bir anlayışla yeniden ele alınmalıdır.
Türkiye Kamu-Sen olarak bir kez daha vurguluyoruz: Kamu hizmetinin güvencesi, güvenceli kamu çalışanıdır.
Kamu çalışanlarının statülerini farklılaştıran, iş güvencesini zayıflatan ve aynı işi yapan personel arasında eşitsizlik yaratan uygulamalar yerine, bütün kamu görevlilerini ortak haklar ve güçlü güvenceler etrafında buluşturan bir istihdam modeli oluşturulmalıdır.
Bizim mücadelemiz, sözleşmeli personelin yalnızca çalışma şartlarının iyileştirilmesi için değil, kamuda sözleşmeli istihdamın yerine kadrolu, güvenceli ve adil bir istihdam sisteminin kurulması içindir.
Türkiye Kamu-Sen, dün olduğu gibi bugün de kadrolu istihdamı savunmaya, kamu çalışanlarının iş güvencesini korumaya ve hak kayıplarına karşı mücadele etmeye kararlılıkla devam edecektir.
TÜRKİYE KAMU-SEN GENEL MERKEZİ